|
|
Şu
ana kadar domatesin içerisindeki likopen
maddesiyle ilgili olarak literatürde kayıtlı 72 araştırma üzerinde yapılan
bir incelemede (Referans8) 57
araştırmanın domates tüketimi veya kandaki likopen
seviyesi ile düşük kanser riski arasında bir ilişki kurduğu,
bunlardan 35 tanesinin ise ciddi bir şekilde istatistiksel önemi olduğu da
belirlenmiştir. Likopen' in bu çalışmalarla
ilgili olarak belirlenen faydası prostat ,
akciğer ve mide kanserleri (Referans11-12-13-15)
için en kuvvetli olmak üzere, pankreas, kolon, rektum, yemek borusu, ağız boşlığu,
göğüs (Referans16) ve rahim
(cervix) kanserleriyle
ilgili olarak koruyucu etkisi bulunmuştur. Avrupa’ da araştırmacılar istatistiksel
olarak önemli bir ilişkiyi yüksek miktarda likopen
alımıyla %48 oranındaki düşük kalp hastalıkları arasında
bulmuşlardır (Referans9).
Likopen alımı yaşlılarda bağışıklık
sistemini de güçlendirmektedir. Bu çalışmada günde 10-15 mg likopen
alımının doğal öldürücü hücrelerin (Bağışıklık
sistemi ile ilgili bir hücre: Tümör hücrelerine ve mikroorganizmaların
bulaştığı hücrelere saldıran ve onları öldüren bir çeşit lenfosit-natural
killer cell) aktivitesini 12 hafta içinde
%28’ e kadar arttırdığı bulunmuştur (Referans10).
Faydaları ve Kullanım Alanları:
Fiyatlara %8 KDV ve Posta/Kargo ücretleri dahildir.
http://www.milliyet.com.tr/extra/venus/vitamin/vit001/vitamin52.html http://www.yenisafak.com.tr/saglik/?t=05.05.2007&q=1&c=9&i=42574&Kansere/likopen/z%C4%B1rh%C4%B1 http://www.hurriyetim.com.tr/yazarlar/yazar/0,,sid~9@nvid~308211,00.asp http://arsiv.hurriyetim.com.tr/kelebek/turk/99/04/19/yazarlar/54yaz.htm Ek Bilgi: Karotenler yağda çözünebilen bitkisel pigmentlerin son derece renkli (kırmızı, turuncu ve sarı) bir grubudur. Enerji üretmek için güneş ışığına gereksinim duyan tüm organizmalar, ister bakteri isterse bitki olsun karoten içerirler. Bu canlıların antioksidant etkileri, fotosentez (Güneş ışığının kimyasal enerjiye dönüşüm işlemi) esnasındaki zararlara karşı organizmaları korumakta önemli rol oynayan bu bileşikler (karotenler) sayesinde mümkün olabilmektedir. İnsan vücudunda önemli rol oynayan 2 grup karoten vardır: Birinci grup karotenler vücutta A vitaminine dönüştürülür ve ve antioksidant etki gösterirler. Şu ana kadar yaklaşık 600 çeşit karoten tespit edilmiştir. Bunlardan 30-50 tanesi A vitamini etkisi göstermektedirler. Vücutta A vitaminine dönüştürülebilen karotenler “provitamin A" (A vitamini öncüsü) olarak sınıflandırılmaktadır. Bu gruptan en ünlü karotenler; beta-karoten ve alfa-karoten’ dir. İkinci grup karotenler provitamin A etkisi göstermeyen yani vücutta A vitaminine dönüştürülmeyen gruptur. Fakat bu ikinci grup karotenler çok yüksek antioksidant etkiye sahiptirler. Bunlar lutein, likopen ve zeaxanthin’ dir Karotenler tüm bitkisel yiyeceklerde bulunur. Genel olarak renk yoğunluğu, karoten seviyesinin bir göstergesidir. Yeşil yapraklı bitkilerde beta-karoten hakim karotendir. Turuncu renkli meyve ve sebzelerde ise (havuç, kayısı, mango, tatlı patates, balkabağı gibi) beta-karoten konsantrasyonu yüksektir fakat diğer provitamin A tipi karotenler genellikle hakim durumdadır. Sarı renkli sebzelerde sarı karotenler (xantophylls) yüksek konsantrasyonda mevcuttur. Bu yüzden provitamin A özellikleri düşüktür. Fakat bu bileşiklerden bazıları (lutein gibi) sağlık için çok önemlidir (Potansiyel antioksidant etkilerinden dolayı). Kırmızı ve mor renkli sebze ve meyveler (domates, kırmızı lahana, çilek, kiraz, erik gibi) büyük ölçüde A vitamini etkisi göstrmeyen karoten içerirler. Bakla tohumu, hububatlar ve tohumlar da karotenlerin önemli kaynakları arasındadır. Karotenler çeşitli hayvansal gıdalarda da bulunmaktadır. Bunlar somon balığı, yumurta sarısı, kabuklu deniz ürünleri (istiridye, istakoz gibi), süt ve kümes hayvanlarıdır (Referans1-2).Referanslar: 1. Krinsky NI. The antioxidant and biological properties of the carotenoids. Ann NY Acad Sci 1998;854:443–7 [review]. 2. Russell RM. Physiological and clinical significance of carotenoids. Int J Vitam Nutr Res 1998;68:349–53 [review]. 3. Giovannucci E, Ascherio A, Rimm EB, et al. Intake of carotenoids and retinol in relation to risk of prostate cancer. J Natl Cancer Inst 1995;87:1767–76. 4. Franceshci S, Bidoli E, La Vecchia C, et al. Tomatoes and risk of digestive-tract cancers. Int J 5. Van Eenwyk J, Davis FG, Bowne PE. Dietary and serum carotenoids and cervical intraepithelial neoplasia. Int J Cancer 1991;48:34–8.Cancer 1994;59:181–4. 6. Kanetsky PA, Gammon MD, Mandelblatt J, et al. Dietary intake and blood levels of lycopene: association with cervical dysplasia among non-hispanic, black women. Nutr Cancer 1998;31:31–40. 7. Dorgan JF, Sowell A, Swanson CA, et al. Relationships of serum carotenoids, retinol, alpha-tocopherol, and selenium with breast cancer risk: results from a prospective study in Columbia, Missouri. Cancer Causes Control 1998;9:89–97. 8. Giovannucci E. Tomatoes, tomato-based products, lycopene, and cancer: review of the epidemiologic literature. J Natl Cancer Inst 1999;91:317–31. 9. Kohlmeyer L, Kark JD, Gomez-Gracia E, et al. Lycopene and myocardial infarction risk in the EUROMIC study. Am J Epidemiol 1997;146:618–26. 10. Corridan BM, O’Donohue MP, Morrissey PA. Carotenoids and immune response in elderly people. Proc Nutr Soc 1998;57:3A [abstr]. 11. Schuurman AG, Goldbohm RA, Dorant E, et al. Vegetable and fruit consumption and prostate cancer risk: a cohort study in The Netherlands. Cancer Epidemiol Biomarkers Prev 1998;7:673–80. 12. Norrish AE, Jackson RT, Sharpe SJ, Skeaff CM. Prostate cancer and dietary carotenoids. Am J Epidemiol 2000;151:119–23. 13. Rao AV, Fleshner N, Agarwal S. Serum and tissue lycopene and biomarkers of oxidation in prostate cancer patients: a case-control study. Nutr Cancer 1999;33:159–64. 14. Levy J, Bosin E, Feldman B, et al. Lycopene is a more potent inhibitory of human cancer cell proliferation than either alpha-carotene or beta-carotene. Nutr Cancer 1995;24:257–66. 15. Tzonou A, Signorello LB, Lagiou P, et al. Diet and cancer of the prostate: a case-control study in G7. Norrish AE, Jackson RT, Sharpe SJ, Skeaff CM. Prostate cancer and dietary carotenoids. Am J Epidemiol 2000;151:119–23. 16. Jarvinen R, Knekt P, Seppanen R, Teppo L. Diet and breast cancer in a cohort of Finnish women. Cancer Lett 1997;114:251–3. 17. Paetau I, Khachik F, Brown ED, et al. Chronic ingestion of lycopene-rich tomato juice or lycopene supplements significantly increases plasma concentrations of lycopene and related tomato carotenoids in humans. Am J Clin Nutr 1998;68:1187–95.
|
Son Güncelleme: 09-05-2008 |